Programımız

Dili : Türkçe

Süresi (Yıl) : 2

Azami Süresi (Yıl) : 4

Kontenjanı : 30 (Not: YÖK standartlarına göre güncellenmiştir)

Staj Durumu : 30 İŞGÜNÜ YAZ STAJI

ÖSYM Tipi : TYT

Program İçeriği

Bölüm Adı : Sağlık Bakım Hizmetleri

Programın Adı : Evde Hasta Bakımı

Programın Yürütüleceği Yüksek Okul ve/veya Bölüm: Fırat Üniversitesi Kovancılar Meslek Yüksekokulu

Programın Amacı: Programın esas amacı evde bakım gerektiren hastalar, yaşlılar, engelliler ve palyatif bakım ihtiyacı olan bireyler konusunda yeterli tıbbi, sosyal ve psikolojik bilgi ve donanıma sahip nitelikli teknik elemanlar yetiştirmektir. Bu programa kayıtlı olan öğrenci, evde hasta bakımının temel ilkelerini ve etik kurallarını bilecek, hastanın kronik hastalıklarına veya fiziki durumuna uygun bakım planını seçebilecek, yaşam alanını hastaya uygun hale getirebilecek, değişik pozisyonlarda hasta mobilizasyonunu sağlayabilecek, pansuman, yatak yarası önleme ve ilaç takibi gibi temel tıbbi/bakım uygulamalarını yapabilecektir. Sayılan bu niteliklere sahip teknik elemanlar sağlık kuruluşları ve ev ortamlarında staj imkânları ile teknik tecrübeler kazanacaklar ve işletmeler/kurumlar için ara eleman ve/veya ana eleman olarak çalışabileceklerdir. Bu program çerçevesinde mezun öğrencilerin çalışma şartlarını daha yakından ve eğitime paralel olarak tanımaları için etkili bir pratik çalışma programı hazırlanmaktadır. Bu program mezunları, özellikle sağlık ve sosyal hizmet sektöründe evde sağlık/bakım hizmetleri bölümlerinde ihtiyaç duyulan eleman açığını kapatacaklardır.

Programın Açılma Gerekçeleri: Evde hasta bakımı en genel tanımıyla; akut, kronik veya terminal dönemdeki hastaların, yaşlıların ya da engelli bireylerin kendi yaşam alanlarında, aile ortamlarında tıbbi, sosyal ve psikolojik gereksinimlerinin profesyonel yöntemlerle karşılanması sürecidir. Ortalama yaşam süresinin uzamasına bağlı olarak gelişen yaşlı nüfus artışı, kronik hastalıklardaki (Alzheimer, KOAH, diyabet, inme vb.) yükseliş ve geleneksel aile yapısının değişmesi, profesyonel evde bakım hizmetlerini vazgeçilmez bir sosyal ve tıbbi zorunluluk haline getirmiştir. Evde bakım hizmetlerindeki kalite arayışı ve sağlık sisteminin (hastanelerin yatak yükünün azaltılması, enfeksiyon riskinin düşürülmesi) optimizasyonu, kalifiye ve donanımlı bakım personeli ihtiyacını tetiklediği gibi aynı zamanda "Evde Hasta Bakımı Teknikerliği" kavramını da çıkarmaktadır. Bu kavram ülkemiz sağlık sistemi için hızla gelişen ve stratejik önemi artan bir kavramdır. Evde Hasta Bakımı eğitimi boyunca temel anatomi, fizyoloji, kronik hastalıklar bilgisi, yaşlı bakımı, farmakoloji, ilkyardım, yara bakımı ve psikososyal rehabilitasyon gibi çok geniş bir yelpazede eğitim verilmektedir. Evde Hasta Bakımı Teknikerinin sorumluluk alanında hastanın vital bulgularının takibi, ilaç uygulamalarının kontrolü, hijyen ve beslenme gereksinimlerinin karşılanması, egzersiz ve mobilizasyon desteği ile hasta yakınlarının eğitimi gibi birçok faktör bulunur. Meslek Yüksekokulu Evde Hasta Bakımı Programına kayıtlı öğrencilerin eğitim kalitelerinin arttırılması, Ülkemizin koşullarında Evde Hasta Bakımı Teknikerleri yetiştirmek, buna göre eğitim faaliyetlerinin yönlendirilmesi, öğrencilerimize istihdama yönelik staj ve pratik çalışma imkânlarının araştırılması ve arttırılması için bölgedeki sağlık kuruluşları ve bakım merkezleri ile Sağlık-Eğitim İşbirliği anlaşma çalışmaları yapılmaktadır.

Öğrenci Kaynağı: Meslek Liseleri, Teknik Liseler, Anadolu Meslek Lisesi ve Anadolu Teknik Liselerinin ilgili sağlık alanları (Hasta ve Yaşlı Hizmetleri, Sağlık Hizmetleri, Hemşirelik vb.) mezunları başta olmak üzere tüm lise mezunlarından TYT puan türü ile öğrenci alınacaktır.

Unvan: Programdan mezun olacak öğrenciler "Evde Hasta Bakımı Teknikeri" unvanı alacaktır.

Programdan Mezun Olacakların İstihdam Edilebilecekleri Yerler ve Piyasanın Mezunlara Olan Talebi: Program, bakım ve rehabilitasyon ihtiyacı olan bireyler üzerinde teknik ve tıbbi bakım işlemlerini yapabilecek ara elemanları yetiştirir. Mezunlar kamuya veya özel sektöre ait hastanelerde, evde sağlık hizmetleri birimlerinde, huzurevlerinde, yaşlı/hasta bakım merkezlerinde ve palyatif bakım ünitelerinde tekniker olarak çalışabilirler. Elazığ ve Kovancılar bölgesi, nüfus dinamikleri ve sağlık yatırımları açısından hızlı bir gelişim göstermektedir. Bölgedeki yaşlı nüfus oranı ve evde bakım desteğine ihtiyaç duyan kronik hasta sayısının fazlalığı, özellikle bu alanda eğitim almış profesyonel ara eleman ihtiyacını net bir şekilde ortaya çıkarmıştır. Birçok MYO bünyesinde genel Sağlık Hizmetleri programları bulunmaktadır. Fakat bu program öğrencileri evde uzun süreli hasta bakımı, yaşlı psikolojisi ve ev ortamında klinik uygulamalar konusunda yetersiz kalmaktadırlar. Bölgedeki sağlık müdürlükleri, hastaneler ve ilgili sosyal hizmet kuruluşları ile yapılan görüşmelerde Evde Hasta Bakımı programının açılması gerçeği ortaya çıkmıştır.

Programdan Mezun Olma Koşulları: Programdan mezun olabilmek için 4 yarıyılda verilen derslerin tamamını başarmış ve programda yaz döneminde Sektör/Kurum Uygulamasını tamamlaması gerekmektedir. Sektör uygulaması staj çalışmasına karşılık gelmekte olup yürürlükteki 30 iş günü stajı kapsamaktadır.

Tarihçe: Evde Hasta Bakımı Programı, Kovancılar Meslek Yüksekokulu Sağlık Bakım Hizmetleri Bölümü bünyesinde 2023-2024 Akademik yılında eğitim-öğretime başlamıştır.

Kazanılan Derece: Evde Hasta Bakımı Teknikeri

Kabul Koşulları: Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından belirlenen yönetmelikler çerçevesinde, bu programa öğrenci kabulü Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından yapılan sınav sistemiyle olmaktadır. Öğrenciler, öğrenim görmek istedikleri program tercihlerini bildirdikten sonra, bu sınavdan aldıkları puana göre bu merkez tarafından ilgili programlara yerleştirilmektedir. Yabancı uyruklu öğrenciler, bu programa uluslararası geçerliliği olan SAT, ACT gibi sınav sonuçlarıyla ya da ortaöğretim mezuniyet notlarına göre kabul edilmektedir (Ön Lisans ve Lisans Programları Yabancı Uyruklu Öğrenci Kabul Yönergesi). Genel Akademik Değişim Protokolü olan programlara öğrencilerin kabulü, işbirliği yapılan (partner) üniversite arasında imzalanan ikili anlaşmalar (ERASMUS, FARABİ, vb. gibi.) çerçevesinde yapılmaktadır. Konuk öğrenciler, bu programda verilen derslere, ilgili akademik birimin onay vermesi durumunda kayıt olabilirler. Programı izleyecek yeterlikte dil bilme koşulu aranır.

Üst Kademeye Geçiş: Evde Hasta Bakımı ön lisans programını başarı ile bitirenler ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı (DGS)’nda başarılı oldukları takdirde aşağıdaki lisans programlarına dikey geçiş yapabilirler: Hemşirelik, Hemşirelik ve Sağlık Hizmetleri, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Gerontoloji, Sağlık Yönetimi, Sosyal Hizmet.

Mezun İstihdam Olanakları: Mezunlar kamuya veya özel sektöre ait Sağlık Bakanlığı Evde Sağlık Hizmetleri birimlerinde, devlet/üniversite/özel hastanelerde, huzurevlerinde, rehabilitasyon merkezlerinde, kreş ve gündüzlü yaşlı bakım merkezlerinde tekniker olarak çalışabilirler. Evde hasta bakımı teknikerleri, kamu ve özel kuruluşlara ait birimlerde; Hekim ve uzman hemşire tarafından hazırlanan tedavi ve bakım planının uygulanması ile ilgili çalışmaları yürütür. Bakım faaliyetinin planlanmasında, hastaya uygulanacak hijyenik, beslenme ve fiziksel destek yöntemlerine karar vermede ekibe yardımcı olur. Hastanın takibini yapar, durum değişikliklerini rapor eder ve kalite kontrol/hasta güvenliği işlerini yürütür.

Ölçme ve Değerlendirme: Her öğrencinin dönem başında derslere kayıt yaptırması ve dönem sonu sınavına girebilmesi için ise derslerin en az %70 ine uygulamaların en az %80 ine devam etmiş olması gereklidir. Öğrenciler her ders için en az 1 ara sınav ve yarıyıl sonu sınavına tabi tutulurlar. Başarı notuna, ara sınav (ara sınav notu olarak ödev, laboratuvar sınavı, quiz vb gibi ölçme araçlarından elde edilen puanlar da değerlendirmeye alınabilir) katkısı %40, yarıyıl sonu sınavının katkısı ise % 60 şeklindedir. Tüm sınavlar 100 puan üzerinden değerlendirilir. Yarıyıl sonu sınavından en az 50 puan alma zorunluluğu vardır. Bir dersten en az 60 alan öğrenciler o dersi başarmış sayılırlar.